İçeriğe geç
Av. Arb.Serkan BÜYÜKÇINARÇınar Hukuk Ofisi

Gayrimenkul Hukuku

Ortaklığın Giderilmesi

Birden fazla malikin bulunduğu mal için paylaşma hakkı, aynen bölme ve satış, arabuluculuk aşaması ve 2026 açık artırma değişikliği.

Son kontrol: 31 Ekim 2026

Havadan bakıldığında arazi parselleri

Hukuki bir işlem veya malın sürekli bir amaca özgülenmesi nedeniyle ortaklığı sürdürme yükümlülüğü yoksa her paydaş malın paylaşılmasını isteyebilir (Türk Medeni Kanunu, TMK m.698). Bu hak hukuki işlemle en çok on yıl için sınırlanabilir, taşınmazlarda böyle bir sözleşme resmî şekle bağlıdır. Uygun olmayan zamanda paylaşma istenemez.

Paydaşın kendi payı üzerinde intifa hakkı kurması hâlinde TMK m.700 ayrı bir sonuç öngörür.

Miras yoluyla gelen taşınmaz

Elbirliği mülkiyetinde de kural olarak paylaştırma, paylı mülkiyet hükümlerine göre yapılır (TMK m.703). Mirasçılar arasında terekenin paylaşılması (TMK m.642) ve elbirliğinin paylı mülkiyete dönüştürülmesi (TMK m.644) de gündeme gelebilir.

Bölme mi, satış mı

Paylaşma, malın aynen bölünmesi veya pazarlık ya da artırmayla satılıp bedelin bölüşülmesi yoluyla olur. Uzlaşma sağlanamazsa hâkim kural olarak aynen bölmeye karar verir ve değeri denk olmayan parçalar için para ekleyerek denkleştirme yapar. Özellikle önemli değer kaybı olmadan bölünemiyorsa açık artırmayla satışa hükmedilir. Satışın yalnız paydaşlar arasında yapılması bütün paydaşların rızasına bağlıdır (TMK m.699).

Apartman dairesi veya imar durumu elvermeyen arsa aynen bölünemeyebilir. Tarım arazisinde ve imar planı kapsamındaki parsellerde bölünmeye ilişkin ayrı kurallar vardır.

Dava şartı arabuluculuk

Taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasında ve ortaklığın giderilmesinde dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu, HUAK m.18/B). Başvurmadan açılan dava usulden reddedilir (HUAK m.18/A). Anlaşma belgesi için icra edilebilirlik şerhi zorunludur ve taşınmazla ilgili belgede şerh, taşınmazın bulunduğu yer sulh hukuk mahkemesinden alınır. Ayrıntı arabuluculuk yazısındadır.

Sulh hukuk mahkemesi

Dava, değeri ne olursa olsun sulh hukuk mahkemesinde görülür (Hukuk Muhakemeleri Kanunu, HMK m.4). Taşınmazın aynı veya sahipliğiyle ilgili sonuç doğuran davalarda taşınmazın bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir (HMK m.12). Karar malın tamamını ilgilendirdiği için bütün paydaşlar güncel kayıtla belirlenir, kayıt maliklerinden ölenler varsa mirasçıları da saptanır. Malın bölünüp bölünemeyeceği ve değeri için keşif ve bilirkişi incelemesi yapılabilir.

Kira geliri, ecrimisil ve masraf istemleri bu davanın kendiliğinden parçası değildir, koşulları ve süreleri ayrıdır.

31.7.2026'dan sonra açık artırma

Satışta açık artırma kuralları İcra ve İflas Kanunu (İİK) m.114'tedir ve 7589 sayılı Kanunla 31.7.2026 tarihinden itibaren değişmiştir. Bütün maliklerin miras yoluyla edindiği ve mirasçılar dışında üçüncü kişinin mülkiyet hakkı bulunmayan taşınmazlarda birinci artırma, bir defaya mahsus yalnız malik mirasçılar arasında yapılır. Bu artırmada teklifler muhammen kıymetin yüzde yüzünü geçmelidir.

İhale bedelini süresinde yatırmayan en yüksek teklif sahibinin teminatı iade edilmez, masraflar düşüldükten sonra paydaşlara payları oranında ödenir. Teklif sahibi paydaşsa teminatın tamamı diğer paydaşlara payları oranında ödenir. Bu kişiye ayrıca teklif ettiği bedelin yüzde beşi oranında idari para cezası verilir. Değişiklikler, yürürlükten önce ilanı yapılmış artırmalara uygulanmaz.

Mirasçılar arasındaki paylaşma için: Miras Paylaşımı sayfasına bakın.

Kaynaklar (12) · Son kontrol: 31 Ekim 2026
Ara WhatsAppGörüşme talep edin