İçeriğe geç
Av. Arb.Serkan BÜYÜKÇINARÇınar Hukuk Ofisi

Çalışma alanları

Miras Hukuku

Mirasçılık belgesi, mirasın reddi, paylaşma, vasiyetname, saklı pay, tenkis ve mirastan mal kaçırma iddiaları hakkında temel bilgiler.

Son kontrol: 31 Ekim 2026

Masada mirasçılık belgesi, anahtarlar ve eski bir saat

Miras, mirasbırakanın ölümüyle açılır (Türk Medeni Kanunu, TMK m.575) ve mirasçılar terekeyi bir bütün olarak, kanun gereğince kazanır (TMK m.599). Bundan sonraki hakların süreleri birbirinden farklıdır: ret için üç ay, vasiyetnamenin iptali ve tenkis için öğrenmeden itibaren bir yıl. Paylaşma istemi ise kural olarak süreye bağlı değildir.

Mirasçılar ve paylar

Altsoy eşit paylarla mirasçıdır (TMK m.495). Sağ kalan eşin payı, birlikte bulunduğu zümreye göre değişir (TMK m.499). Yasal mirasçılara mirasçılık belgesini sulh mahkemesi veya noter verir (TMK m.598). Nüfus kayıtları yetmiyorsa, yargılama gerekiyorsa ya da belgeyi yabancılar istiyorsa noter veremez (Noterlik Kanunu, NK m.71/B). Belgenin neyi göstermediği mirasçılık belgesi yazısında anlatılır.

Mirası reddetmek

Miras üç ay içinde reddedilebilir. Süre, yasal mirasçı için kural olarak ölümün öğrenilmesinden başlar (TMK m.606). Ret, sulh mahkemesine sözlü veya yazılı beyanla, kayıtsız şartsız yapılır (TMK m.609).

Süresinde reddetmeyen ya da tereke işlerine karışan mirasçı reddedemez duruma gelebilir (TMK m.610). Önemli sebep varsa sulh hâkimi süreyi uzatabilir (TMK m.615). Mirasbırakanın ödemeden aczi ölüm tarihinde açıkça belli veya resmen tespit edilmişse miras reddedilmiş sayılır (TMK m.605).

Vasiyetnamenin iptali

Bulunan vasiyetname sulh hâkimine teslim edilir (TMK m.595). Ölüme bağlı tasarrufun iptal sebepleri kanunda dört başlıkta sayılır (TMK m.557):

  • Mirasbırakanın tasarruf ehliyetinin bulunmadığı bir sırada yapılmış olması
  • Yanılma, aldatma, korkutma veya zorlama sonucunda yapılmış olması
  • İçeriğin, bağlandığı koşulların veya yüklemelerin hukuka ya da ahlâka aykırı olması
  • Kanunda öngörülen şekillere uyulmamış olması

Dava hakkı, davacının tasarrufu, iptal sebebini ve hak sahibi olduğunu öğrendiği tarihten başlayarak bir yılda düşer. Her hâlde vasiyetnamenin açılmasından itibaren iyi niyetli davalıya karşı on, iyi niyetli olmayana karşı yirmi yıl geçmekle de düşer (TMK m.559).

Saklı pay ve tenkis

Altsoyun saklı payı yasal payının yarısıdır. Altsoy veya ana baba zümresiyle birlikte mirasçı olan sağ kalan eşin saklı payı yasal payının tamamıdır (TMK m.506). Saklı payı zedelenen mirasçı tenkis davası açabilir (TMK m.560) ve sağlararası bazı karşılıksız kazandırmalar da tenkise tabidir (TMK m.565).

Hak, öğrenmeden itibaren bir yıl geçmekle düşer. Üst sınır, vasiyetnamelerde açılmadan, diğer tasarruflarda mirasın açılmasından itibaren on yıldır (TMK m.571).

Satış gibi gösterilen tapu devri

Mirasbırakan, mirasçısını yoksun bırakmak amacıyla gerçekte bağışlamak istediği tapulu taşınmazı tapuda satış gibi göstermişse muris muvazaası tartışılır. Yargıtay'ın 1.4.1974 tarihli, E.1974/1, K.1974/2 sayılı içtihadı birleştirme kararına göre saklı paylı olsun olmasın miras hakkı çiğnenen mirasçılar dava açabilir.

İspat edilecek olan amaç ve gerçek iradedir. Devrin tarihi, görünen bedel, bedelin gerçekten ödenip ödenmediği ve mirasbırakanın o tarihteki durumu buna göre incelenir.

Yetkili mahkeme

Terekenin paylaşılması, paylaşma sözleşmesinin geçersizliği, tasarrufların iptali ve tenkisi, miras sebebiyle istihkak ve benzeri davalarda ölen kişinin son yerleşim yeri mahkemesi kesin yetkilidir (Hukuk Muhakemeleri Kanunu, HMK m.11 ve TMK m.576).

Paylaşmaya kadar mirasçılar arasında elbirliği ortaklığı vardır (TMK m.640) ve her mirasçı kural olarak her zaman paylaşmayı isteyebilir (TMK m.642). Taşınır ve taşınmazların paylaştırılmasında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması dava şartıdır (Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu, HUAK m.18/B). Ayrıntı miras paylaşımı sayfasındadır, belge listesi ise görüşmeye hazırlık sayfasında yer alır.

Mirastan kalan ev veya arsa için: Ortaklığın Giderilmesi sayfasına bakın.

Bu başlık altında

Kaynaklar (24) · Son kontrol: 31 Ekim 2026
Ara WhatsAppGörüşme talep edin